“Facebook” sosial şəbəkə platformasındakı bir sıra hesablarda Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin adından “deepfake” texnologiyası ilə hazırlanmış, reallığı əks etdirməyən açıqlama yayılıb. Bu barədə Medianın İnkişafı Agentliyinin (MEDİA) məlumatında bildirilib. Bildirilir ki, süni intellektin köməyi ilə hazırlanmış, ictimai rəyi çaşdırmağa yönələn bu dezinformasiya nümunəsi vətəndaşların fərdi məlumatlarını ələ keçirərək onlara maddi ziyan vurmaq məqsədi daşıyır.

Demo

Türk Dövlətləri

Türkiyə iqtisadiyyatı 1,5 trilyon dolları keçərək tarixi rekord qırıb. bu sözləri Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Türkiyə Girişimci İş İnsanları Konfederasiyasının (TÜGİK) 7-ci Növbədənkənar Baş Assambleyasında çıxış edərək bildirib. Ölkənin son dörddəbir əsrdə qət etdiyi iqtisadi sıçrayışdan danışıb. Dövlət başçısı Türkiyə iqtisadiyyatının 1 trilyon 538 milyard dollar səviyyəsinə yüksələrək yeni bir rekorda imza atdığını diqqətə çatdırıb. O qeyd edib ki, Türkiyə 2025-ci ilin üçüncü rübündə 3,7 faiz artım nümayiş etdirərək İƏİT (OECD) ölkələri arasında ən sürətlə böyüyən üçüncü iqtisadiyyat olmağı bacarıb.

Suriyanın şərqində – Rakka, Deyr əz-Zor və Həsəkə xəttində baş verən son hadisələr bir daha göstərdi ki, bölgədə silahlı gücdən daha vacib olan faktor sosial legitimlik və yerli dayaqlardır. Suriya Ordusunun YPG/SDG-yə qarşı apardığı əməliyyatların qısa müddətdə nəticə verməsinin əsas səbəbi məhz Ərəb qəbilələrinin açıq şəkildə Dəməşqin yanında yer alması oldu. Bu proses təkcə hərbi əməliyyat kimi deyil, regional siyasi düzənin yenidən formalaşması baxımından oxunmalıdır.

Ortaq Tarix və Vahid Kimlik Suriyada ərəblər və kürdlər arasındakı inteqrasiya köklü və dərindir. Bu, 1260-cı ildə monqollara qarşı qazanılan Eyn Calut zəfərində olduğu kimi, eyni məqsəd uğrunda birləşən xalqların tarixidir. Bu tarix elə bir toxumadır ki, orada ərəbi digərindən ayırmaq qeyri-mümkündür. Suriya və İraq torpaqlarında 15-dən çox sivilizasiya yaşamış və bu gün mövcud olan sarsılmaz milli birliyi formalaşdırmışdır.

Tarix boyu Rusiya imperiyası, Sovet İttifaqı və müasir Rusiya Federasiyası müxtəlif dövrlərdə onlarla xalqa, dövlətdə və etnik qrupa qarşı həyata keçirdiyi zorakılıqlar, hərbi müdaxilələr və insanlıq əleyhinə cinayətlərlə yadda qalıb. Qafqazda etnik təmizləmələrdən tutmuş Şərqi Avropada işğallara, Orta Asiyada zorla köçürmələrdən tutmuş Yaxın Şərqdə qanlı müdaxilələrə qədər uzanan bu tarix, təkcə siyasi məqsədlərlə deyil, həm də imperiya zehniyyətinin davamı olaraq həyata keçirilib.

Hələb vilayətinin şərqində yerləşən Tel Həfər və Məskənə bölgələrində, eləcə də Fəratın şərqində baş verən son hadisələr, ondan əvvəl isə cari ilin yanvarın əvvəlində Suriya hökuməti ilə “Suriya Demokratik Qüvvələri” (SDQ/PKK terror təşkilatının Suriya qolu) arasında Hələbdə Şeyx Məqsud və Əl-Əşrəfiyyə məhəllələri uğrunda gedən döyüş, iki tərəf arasında danışıqlar yolunun taleyi ilə bağlı narahatlıq və sualları artırır. Sözügedən danışıqlar xətti Suriya Prezidenti Əhməd əş-Şaraa və “Suriya Demokratik Qüvvələri”nin (SDQ) komandanı Məzlum Abdi arasında 10 mart tarixli razılaşmanın imzalanması ilə başlamışdı. Lakin bu razılaşmanın icrası istiqamətində real irəliləyiş əldə edilməyib.

Maliyyə İzləmə Platformasının (FTS) 2025-ci il üzrə hesabatına əsasən, Səudiyyə Ərəbistanı Krallığı dünya üzrə humanitar yardımların həcminə görə aparıcı mövqelərdən birini tutur. Hesabata görə, Krallıq 2025-ci il ərzində müxtəlif ölkələrə ümumilikdə 2,03 milyard ABŞ dolları həcmində humanitar yardım göstərib. Bu göstərici qlobal humanitar yardımların təxminən 8,5 faizini təşkil edir. Bununla da Səudiyyə Ərəbistanı ərəb ölkələri arasında birinci, dünya üzrə isə ikinci yerdə qərarlaşıb.

Demo

Kimdir - Nədir?

Əbu Reyhan Məhəmməd ibn Əhməd əl-Biruni 4 sentyabr 973-cü ildə Xarəzm feodal dövlətinin paytaxtı olan Kət şəhərində anadan olmuşdur. Mənbələrə görə, Biruni etnik mənşə etibarilə müasir Xarəzm özbək türklərini təmsil edirdi. Akademik İ.M. Muminovun Biruniyə həsr etdiyi tədqiqatlarında alimin yüksək təhsil aldığı və gənc yaşlarından elmi yaradıcılıqla məşğul olduğu xüsusi vurğulanır.

1905-ci ilin 22 yanvarında Rusiyanın paytaxtı Sankt-Peterburqda çar hakimiyyətinə qarşı dinc etiraz aksiyası qanlı repressiya ilə nəticələnərək tarixə “Qanlı Bazar” qətliamı kimi düşüb. Yaponiyaya qarşı uğursuz müharibə fonunda daxili narazılığın kəskinləşdiyi bir dövrdə, Romanovlar sülaləsindən olan çar II Nikolayın hakimiyyəti altında Rusiya cəmiyyəti dərin siyasi və sosial böhran yaşayırdı. Korrupsiya, siyasi təzyiqlər və sosial ədalətsizliklər ölkədə geniş narazılıq doğurmuşdu. Bu şəraitdə fəhlə və sosialist hərəkatları güclənir, xaricdə yaşayan inqilabçı liderlər, o cümlədən Vladimir Lenin, çar rejiminin devrilməsi üçün tərəfdar toplayırdı.

22 yanvar dünya tarixində dövlətlərin taleyini dəyişən siyasi qərarlar, müharibələr, texnoloji sıçrayışlar və beynəlxalq sistemin formalaşmasına təsir göstərən hadisələrlə yadda qalıb. Bu tarix müxtəlif dövrlərdə qlobal güc balansına və ictimai proseslərə birbaşa təsir göstərən dönüş nöqtələri ilə seçilir.

Bolşevik inqilabının memarı və Sovet İttifaqının ilk lideri Vladimir Lenin 54 yaşında beyin qansızmasından vəfat edib. Modern tarixin axarını dəyişən bu ölüm xəbəri bütün dünyada geniş əks-səda doğurub. 1890-cı illərin əvvəllərində hüquq karyerasından imtina edən Lenin, həyatını Marksist ideologiyanın tədqiqinə və Rusiya fəhlələri arasında inqilabi fəaliyyətin təşkilinə həsr etmişdi. 1897-ci ildə həbs edilərək Sibirə sürgün olunan lider, sonradan Qərbi Avropaya mühacirət edib. O, 1903-cü ildə Rusiya Sosial Demokrat Fəhlə Partiyasının daxilində "Bolşevik" fraksiyasını yaradaraq, peşəkar inqilabçılardan ibarət döyüşkən bir partiya formalaşdırdı. Onun əsas məqsədi çar hökumətini devirmək və yerində Marksist dövlət qurmaq idi.