Qəzza şəhərində silahlı bir qrupun yaşayış məntəqəsində sakinləri silah hədəsi ilə evlərini tərk etməyə məcbur etməsi bölgədə yeni və presedentsiz hadisə kimi qiymətləndirilir. Yerli mənbələrin məlumatına görə, Qəzza şəhərində fəaliyyət göstərən və “Rami Halas Qrupu” kimi tanınan silahlı dəstə cümə axşamı səhər saatlarında şəhərin şərqində yerləşən Tuffah məhəlləsində havaya atəş açıb. Hadisə İsrailin “sarı xətt” adlandırdığı və HƏMAS-ın nəzarətində olan ərazilərlə İsrail mövqelərini ayıran zona yaxınlığında baş verib.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan bildirib ki, Türk diasporu qarşılaşdığı çoxsaylı çətinliklərə baxmayaraq ayaqda qalmağı və bütün sahələrdə söz, təsir və iradə sahibi olmağı bacarıb. Bu fikirlər Prezident Ərdoğanın Prezident Sarayında keçirilən tədbirdə çıxışı zamanı səsləndirilib. O, dünyanın müxtəlif bölgələrində yaşayan 7 milyondan çox Türkiyə vətəndaşına salam və sevgilərini çatdıraraq, soydaş və qohum icmalarla mənəvi bağların önəmini vurğulayıb. Ərdoğan çıxışında Qəzza, Fələstin, Livan, Sudan və digər bölgələrdə yaşanan humanitar böhranlara diqqət çəkərək, xüsusilə Qəzzada 2 milyondan çox fələstinlinin ağır şəraitdə yaşamaq uğrunda mübarizə apardığını qeyd edib. O, İsrailin hücumlarını insanlığa zidd adlandırıb və İslam aləmi üçün həmrəylik çağırışı edib.

Səudiyyə Ərəbistanının Kral Salman Humanitar Yardım və Kömək Mərkəzi (KSrelief) tərəfindən hazırlanan yeni humanitar yardım karvanı çərşənbə günü Rafah sərhəd keçidindən Qəzza zolağına daxil olub. Karvanda böyük miqdarda ərzaq sovqatları yerləşdirilib və onlar Qəzza zolağının cənub-şərq hissəsinə çatdırılacaq. Yardımın çatdırılması Misir Qırmızı Aypara Cəmiyyəti ilə koordinasiya edilir və Səudiyyə xalq kampaniyasının bir hissəsi olaraq Fələstin xalqına dəstək məqsədi daşıyır. Bu yardım həmçinin Qəzza zolağının cənubundakı Al-Qarara və Al-Mawasi bölgələrində Səudiyyə düşərgələrinin qurulması ilə eyni vaxtda həyata keçirilir. Düşərgələr məcburi köçkünlər üçün sığınacaq və qış mövsümü üçün humanitar dəstək təmin edəcək.

Tez-tez təkrarlamağı sevdiyim bir ifadə var və görünür, indi biz sərt soyuqlar və leysan yağışlarla müşayiət olunan qış günlərində kifayət qədər isti hadisələrə şahid olacağıq. Təxminən bir aydır ki, Türkiyədə baş verən qeyri-adi hadisə və prosesləri diqqətlə izləyirəm. Türkiyənin Müdafiə Nazirliyi ölkə hava məkanına daxil olan və mənşəyi müəyyən edilməyən beşdən artıq pilotsuz uçuş aparatının (PUA) vurulduğunu və ya tapıldığını açıqlayıb. Bu məsələ ilə bağlı ekspertlər iki düşərgəyə bölünür: bir qrup bu PUA-ların Rusiya istehsalı olduğunu, digər qrup isə onların Ukrayna hava məkanından gəldiyini iddia edir. Hər iki versiyanı birləşdirən məqam ondan ibarətdir ki, bu pilotsuz aparatların Suriya–Ukrayna müharibəsi kontekstində istifadə edildiyi, sonradan isə hədəfini itirərək Türkiyə ərazisinə düşdüyü ehtimal olunur.

Səudiyyə Ərəbistanının 2025-ci ildə həyata keçirdiyi xarici siyasət ölkənin regional və beynəlxalq proseslərdə iştirakını, eləcə də müxtəlif sahələr üzrə əməkdaşlıq mexanizmlərini əhatə edib. Riyadın bu dövrdə əsas diqqət yetirdiyi məsələlər arasında Qəzza zolağındakı müharibə ilə bağlı diplomatik təşəbbüslər, məcburi köçürmələrə qarşı mövqe, iki dövlətli həll konsepsiyası, Fələstin dövlətinin yaradılmasına dair çağırışlar, Suriya üzrə humanitar və siyasi addımlar, həmçinin regional təhlükəsizlik, o cümlədən Körfəz Əməkdaşlıq Şurası (KƏŞ) çərçivəsində təhlükəsizlik məsələləri yer alıb. Eyni zamanda ABŞ və digər beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlıq da davam etdirilib.

Türkiyə xarici işlər naziri Hakan Fidan HƏMAS-ın Siyasi Büro üzvü Xəlil əl-Həyyənin rəhbərlik etdiyi HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Ankarada görüşüb. Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyindəki mənbələrin verdiyi məlumata görə, bu gün Ankarada keçirilən görüşdə Qəzzadakı mövcud vəziyyət ətraflı şəkildə müzakirə olunub. Xüsusilə Qəzza üzrə sülh planının ikinci mərhələsinə keçid prosesi ilə bağlı fikir mübadiləsi aparılıb. Nazir Hakan Fidan Türkiyənin fələstinlilərin hüquqlarını beynəlxalq platformalarda qətiyyətlə müdafiə etməyə davam etdiyini vurğulayıb. O, Qəzzada yaşanan humanitar faciənin yüngülləşdirilməsi məqsədilə Türkiyənin həyata keçirdiyi sığınacaq və humanitar yardım fəaliyyətləri barədə nümayəndə heyətinə məlumat verərək, bölgədə yaraların sarılması istiqamətində Ankaranın mövqeyinin dəyişməz olduğunu bildirib.

İsrailin xarici işlər naziri Katz nə Qəzza zolağından, nə də Suriyadan geri çəkiləcəklərini bildirib. Yaxın Şərqdəki demək olar ki, bütün gərginliklərin tərəfi olan İsrail bölgədəki zorakı siyasətindən imtina etməyəcəyinə dair siqnallar verir. Xarici işlər naziri İsrael Katz işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində 1200 yeni yaşayış məntəqəsinin inşasını nəzərdə tutan razılaşmanın imzalanma mərasimində çıxış edərək, Qəzza və Suriyadan çəkilməyəcəklərini deyib.

Vatikan Dövlətinin başçısı Papa XIV Leo, başda Rusiya–Ukrayna müharibəsi olmaqla, dünyada Milad bayramı münasibətilə 24 saatlıq atəşkəsə əməl olunması çağırışı edib. Papa dünən axşam saatlarında həftəlik istirahətini keçirdiyi Romanın yaxınlığındakı Kastel Qandolfo qəsəbəsindəki iqamətgahından Vatikana yola düşərkən onu gözləyən jurnalistlərin suallarını cavablandırıb.

İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahunun keçmiş köməkçisi və mətbuat katibi Eli Feldşteyn 2023-cü ilin 7 oktyabrında HƏMAS-ın İsrailə hücumundan dərhal sonra baş nazirin ondan təhlükəsizlik boşluğu ilə bağlı məsuliyyətdən yayınmaq üçün plan hazırlamağı tələb etdiyini iddia edib. Onun sözlərinə görə, hücumdan sonra Netanyahudan aldığı “ilk tapşırıq” ictimaiyyət və mediada məsuliyyət məsələsinin gündəmdən çıxarılması olub. Feldşteyn bildirib ki, baş nazir mediada məsuliyyət mövzusunun müzakirə edilib-edilmədiyi ilə maraqlanıb və bu mövzuda yaranmış təzyiqin necə neytrallaşdırıla biləcəyi barədə təkliflər istəyib.

Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsi (BƏM) Belçikanın Cənubi Afrika Respublikasının İsrailə qarşı qaldırdığı soyqırımı işi üzrə prosesə qoşulmaq üçün rəsmi müraciət etdiyini açıqlayıb. BƏM-in yaydığı yazılı bəyanatda Belçikanın 1948-ci il tarixli “Soyqırım cinayətinin qarşısının alınması və cəzalandırılması haqqında” Konvensiya çərçivəsində açılmış işə qoşulmaq niyyətində olduğu bildirilib.

Türkiyə paytaxtında keçirilən imza mərasiminin xüsusi rəmzi mənası var idi. Belə ki, Starmer Ankaraya müdafiə naziri Con Hili və Böyük Britaniya Hərbi Hava Qüvvələrinin komandanı ilə birlikdə gəldi. Üstəlik, razılaşmanın əhəmiyyətini vurğulamaq üçün Kral Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus 3 “Tayfun” (Typhoon) təyyarəsi də Ankaraya uçuş həyata keçirdi. Türkiyə üçün bu saziş Almaniyanın “Eurofighter” alyansındakı açar roluna baxmayaraq, iki ildən artıq müddətdə danışıqları ləngitməsindən sonra siyasi qələbə sayılır.

İtaliyanın baş nazirinin müavini və xarici işlər naziri Antonio Tayaninin sözlərinə görə, Qəzza və Fələstində gələcək bərpa və ya keçid mərhələsində iştirak etmək üçün İtaliya tərəfindən hərbi kontingentin cəlb olunması ilə bağlı müraciətlər daxil olur. A.Tayani bu barədə Cibutidə yerləşən İtaliya Hərbi Dəstək Bazasında və “Antonio Marçelya” freqatında italiyalı hərbçilərlə görüşü zamanı açıqlama verib.

İsrailin xarici işlər naziri Gideon Saar Qərb ölkələrində antisemitizmin artması fonunda yəhudiləri İsrailə köçməyə çağırıb. Saar bu çağırışı yəhudi Hanukka bayramının son günü münasibətilə keçirilən mərasimdə səsləndirib. Onun sözlərinə görə, yəhudilərin bütün dünyada təhlükəsiz yaşamaq hüququ olsa da, mövcud vəziyyət ciddi narahatlıq doğurur. Nazir bildirib ki, antisemitizmin artması yəhudilərin təhlükəsizliyinə birbaşa təhdid yaradır və tarixi təcrübə bu cür proseslərin nəticələrini açıq şəkildə göstərir. O, İngiltərə, Fransa, Avstraliya, Kanada və Belçikada yaşayan yəhudiləri İsrailə köçməyə çağırıb.

İsrail ordusunun Qəzza zolağına endirdiyi hücumlar nəticəsində son 48 saat ərzində daha 12 nəfər həlak olub, ümumi ölənlərin sayı 70 min 937-yə yüksəlib. Qəzzadakı Səhiyyə Nazirliyinin yaydığı yazılı açıqlamada İsrailin hücumları nəticəsində baş verən itkilər və dağıntılar altından çıxarılan meyitlərlə bağlı son məlumatlar açıqlanıb. Bildirilib ki, son 48 saat ərzində İsrailin hücumları nəticəsində, 8-i dağıntılar altından çıxarılmaqla 12 fələstinlinin cəsədi xəstəxanalara çatdırılıb. Eyni zamanda 7 yaralının da tibbi müəssisələrə yerləşdirildiyi qeyd olunub.

Pakistan ordusunun son onilliklərin ən güclü fiquru sayılan baş komandanı Asim Munir, Vaşinqtonun İslamabada Qəzza sektorunda yaradılması planlaşdırılan “sabitləşdirmə qüvvəsi”nə hərbi kontingent göndərməsi üçün təzyiqləri fonunda səlahiyyətlərinin ən çətin sınağı ilə üz-üzə qalıb. Analitiklərin fikrincə, bu addım ölkə daxilində ciddi narazılıqlara səbəb ola bilər. Məlumata görə, Asim Munirin yaxın həftələrdə ABŞ prezidenti Donald Tramp ilə görüşmək üçün Vaşinqtona səfər edəcəyi gözlənilir. Bu, son altı ay ərzində onların üçüncü görüşü olacaq və əsas müzakirə mövzusunun Qəzza üçün nəzərdə tutulan beynəlxalq qüvvə olacağı bildirilir.

Türkiyənin Milli Kəşfiyyat Xidmətinin (MİT) rəhbəri İbrahim Kalın HƏMAS-ın Siyasi Bürosunun üzvü və danışıqlar heyətinin rəhbəri Xəlil əl-Həyyənin başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüş keçirib. Məlumata görə, İstanbulda baş tutan görüş Qəzzada atəşkəs razılaşması çərçivəsində təşkil olunub. HƏMAS nümayəndə heyəti atəşkəs şərtlərinə əməl etdiklərini bildirərək, İsrail tərəfinin pozuntuları barədə MİT rəhbərinə məlumat verib.

İsrail ordusunun 2023-cü il oktyabrın 7-də HƏMAS-ın İsrailə qarşı həyata keçirdiyi hücumdan bir gün əvvəl əldə edilən kəşfiyyat məlumatlarını nəzərə almadığı iddia olunur. Bu barədə İsrailin dövlət yayımçısı Kan məlumat yayıb, xəbər The Times of Israel nəşrində dərc olunub.

19 dekabr 2025-ci ildə Miami şəhərində Türkiyə, ABŞ, Qətər və Misirin nümayəndələrinin iştirakı ilə Qəzza üzrə dördlü toplantı keçirilib. Türkiyəni Xarici İşlər Naziri Hakan Fidan təmsil edib. Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Öncü Keçeli bildirib ki, görüşdə Qəzza sülh planının birinci mərhələsi qiymətləndirilib. Birinci mərhələdə əldə olunan atəşkəsin bəzi pozuntulara baxmayaraq davam etdiyi, rehinələrin azad olunma prosesinin başa çatdığı və qarşıdurmaların böyük ölçüdə dayandırıldığı vurğulanıb.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) Qəzza zolağında humanitar vəziyyətin kritik olaraq qalmaqda davam etdiyini açıqlayıb. BMT-yə daxil olan qurumlar tərəfindən hazırlanan Ərzaq Təhlükəsizliyi Səviyyəsinin İnteqrasiya olunmuş Təsnifatı (IPC) hesabatına əsasən, Qəzzada ən azı 1,6 milyon insan 2026-cı ilin aprel ayının ortalarınadək kəskin ərzaq təhlükəsizliyi ilə üz-üzə qalacaq.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) baş direktoru Tedros Adhanom Gebreyesus Qəzzada tibbi təxliyə gözləyən 1092 xəstənin həyatını itirdiyini bildirib. Gebreyesus bu barədə ABŞ mərkəzli X sosial şəbəkə platformasında paylaşım edib. O qeyd edib ki, ÜST və tərəfdaşları 2023-cü ilin oktyabr ayından etibarən aralarında 5 min 600-dən çox uşağın da olduğu, ağır sağlamlıq problemləri yaşayan 10 min 600-dən artıq xəstəni Qəzzadan təxliyə edib. Bununla belə, müalicə almaq üçün təxliyə gözləyən çoxlu sayda xəstə hələ də Qəzzada qalmaqdadır.

İsrail ordusunun, yürürlükdə olan atəşkəsə baxmayaraq, Qəzza Zolağının müxtəlif bölgələrinə hava zərbələri, topçu atəşləri və silahlı hücumlarla müdaxilələrini davam etdirdiyi bildirilib. yerli mənbələrdən alınan məlumata görə, İsrail qüvvələri Zolağın şimalında Qəzza şəhərinin şərq rayonları və cənubda Xan Yunisi şəhərinin şərq və şimal hissələrini hədəf alıb. Xan Yunisi şəhərinin şərq hissəsi İsrail hərbi təyyarələrinin intensiv bombardmanı və topçu atəşləri ilə sarsılır, bölgədə səhər saatlarından etibarən tez-tez silah səsləri eşidilir. Şəhərin qərb ərazilərində isə İsrail hücum gəmilərindən dənizə çıxan fələstinli balıqçıların qayıqlarına qarşı avtomat silahlarla atəş açıldığı bildirilib.

İsrail və Misir arasında uzun müddətdir müzakirə olunan təbii qaz ixracı sazişi rəsmi şəkildə imzalanıb. İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahu bu sazişi ölkə tarixindəki “ən böyük təbii qaz ixracı sazişi” adlandırıb. Sazişin ümumi dəyəri təxminən 112 milyard İsrail şekeli (təxminən 34–35 milyard ABŞ dolları) olaraq açıqlanıb və bu məbləğin təxminən yarısının birbaşa İsrail dövlət gəlirlərinə töhfə verməsi gözlənilir. Saziş çərçivəsində Leviathan dəniz qaz yatağından çıxarılan qazın 2040-cı ilə qədər Misirə tədarük olunması planlaşdırılır. Son illərdə Misirin təbii qaz istehsalı azalaraq ölkənin artan daxili tələbatını ödəmək üçün milyardlarla dollar dəyərində mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) idxal etməsinə səbəb olmuşdu. İsraildən gələcək qazın Misirin daxili tələbatını dəstəkləyəcəyi və LNG ixrac imkanlarını artıracağı gözlənilir.

ABŞ, Qətər, Türkiyə və Misir rəsmiləri Qəzzada atəşkəs razılaşmasının növbəti mərhələsini müzakirə etmək üçün cümə günü Mayamidə bir araya gələcək. Məlumata görə, ABŞ prezidenti Donald Trampın xüsusi elçisi Stiv Vitkoff Qətər, Misir və Türkiyənin yüksək səviyyəli nümayəndələri ilə danışıqlar aparacaq. Türkiyəni görüşdə xarici işlər naziri Hakan Fidan təmsil edəcək. Qətərdən baş nazir Məhəmməd bin Əbdülrəhman Al-Tani, Misirdən isə xarici işlər naziri Bədr Əbdülati iştirak edəcək.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və 200-dən çox yerli və beynəlxalq yardım qurumu İsrailin tətbiq etdiyi inzibati və əməliyyat maneələrinin Qəzzada humanitar fəaliyyətləri çökmə həddinə gətirdiyi barədə xəbərdarlıq edib. Birgə bəyanatda bildirilir ki, “qeyri-müəyyən, özbaşına və yüksək dərəcədə siyasiləşdirilmiş” qeydiyyat prosesi humanitar əməliyyatlar üçün ciddi risk yaradır.