BAKI,AzerVoice Analitik Təhlil Mərkəzi

İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahu bazar günü bəyan edib ki, ABŞ dövlət katibi Marko Rubionun İsrailə səfəri iki ölkə arasındakı “ittifaqın və dostluğun gücünü” nümayiş etdirir. Bu açıqlama, İsrailin Dohada HƏMAS rəsmilərini hədəf aldığı zərbədən bir neçə gün sonra gəlib.

Müşahidəçilərə görə, Rubionun səfərinin əsas məqsədi Vaşinqtonun İsrailə dəstəyini göstərməkdir. Bu, ərəb ölkələrinin geniş şəkildə Qətəri dəstəklədiyi, eyni zamanda Dohada keçirilən ərəb-islam sammitinin fonunda baş verir.

Prezident Donald Tramp İsrailin Qətərə endirdiyi zərbələrdən narazılığını ifadə etsə də, Rubio səfərindən əvvəl bildirib ki, bu fikir ayrılığı “ABŞ-İsrail münasibətlərinin təbiətini dəyişməyəcək”.

İsrailin hücumları Dohada və regionda ciddi etirazlara səbəb olub. Qətər rəsmiləri və bir sıra beynəlxalq tərəfdaşlar bu əməliyyatı pisləyib. Xüsusilə, Qətərin HƏMAS ilə İsrail arasında atəşkəs və girovların azad olunmasına dair danışıqlarda əsas vasitəçi olması bu addımı daha da həssas edib.

Eyni zamanda, ABŞ Prezidenti Tramp cümə günü Qətər baş naziri Şeyx Məhəmməd bin Əbdürrəhman Al Tani ilə görüşüb. Bazar ertəsi Dohada keçiriləcək ərəb-islam sammiti isə İsrailin hücumlarına qarşı birgə mövqeni ifadə etməyi hədəfləyir.

Rubionun səfəri İsrailin Qəzzada hərbi əməliyyatlarını genişləndirdiyi dövrə təsadüf edir. Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, bazar günü səhərdən bəri 41 nəfər İsrail hücumlarında həlak olub.

İsrail ordusu Qəzzanın şimalında yerləşən bölgələrdə kütləvi təxliyə əmrləri verib. Nəticədə minlərlə insan cənuba doğru köçməyə məcbur olub. BMT və beynəlxalq təşkilatlar humanitar böhranın daha da dərinləşdiyini, Qəzzada aclıq elan edildiyini və minlərlə insanın çadırlarda, sanitar şəraitsiz sığınacaqlarda yaşadığını bildirir.

Almaniya, Fransa və Böyük Britaniya İsraildən hərbi əməliyyatları dərhal dayandırmağı tələb edib. Eyni zamanda, Qərb dövlətlərinin BMT Baş Assambleyasında Fələstinin dövlət kimi tanınması təşəbbüsünə dəstək verməsi İsrail-ABŞ ittifaqının diqqət mərkəzinə çıxıb.

ABŞ Dövlət Departamentinin sözçüsü Tomi Biqot bəyan edib ki, Vaşinqton “İsrail əleyhinə diplomatik təşəbbüslərə qarşı çıxmaqda” qərarlıdır. O, Fələstinin birtərəfli tanınmasının “HƏMASın terrorunu mükafatlandırmaq” olduğunu vurğulayıb.

Orta Şərq üzrə ekspertlər isə Rubionun səfərinin atəşkəs istiqamətində ciddi təzyiq gətirəcəyini gözləmirlər. Analitiklərə görə, Tramp administrasiyası daha çox ABŞ-da İsrailin sağçı müttəfiqlərini dəstəkləyən xristian evangelist bazasının təzyiqlərinə qulaq asır.