Axtarış nəticələri "qəzza" (2955)

İsrail ordusunun Qəzza zolağına həyata keçirdiyi hücumlar nəticəsində həlak olanların sayının 71 min 409 nəfərə yüksəldiyi bildirilib. Qəzzadakı Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən yayımlanan yazılı açıqlamada İsrailin hücumları nəticəsində qeydə alınan itkilər və dağıntılar altından çıxarılan yeni cəsədlərlə bağlı son məlumatlar paylaşılıb. Məlumata görə, İsrail hücumları nəticəsində həyatını itirən 14 fələstinlinin nəşi xəstəxanalara çatdırılıb, hücumlar zamanı 17 nəfər yaralanıb.

Fələstin Dövlətinin Prezidenti Mahmud Abbas Qəzzanın bölünməsini qəti şəkildə rədd etdiklərini bildirib və İsrailin Qəzzanın heç bir hissəsində legitimliyinin olmadığını bəyan edib. Abbas “Fəth” Hərəkatının İnqilab Şurasının 13-cü dövr açılışında çıxışı zamanı Fələstin Dövlətinin Qəzza, Qərbi Şəriə və Şərqi Qüdsü əhatə edən vahid və bölünməz coğrafi-siyasi bütöv olduğunu vurğulayıb. O, əsas prioritetlərin Qəzzada atəşkəsin daimi xarakter alması və humanitar yardımların dərhal bölgəyə daxil olmasının təmin edilməsi olduğunu deyib.

Qəzza mövzusu ilə bağlı beynəlxalq yanaşmaların nə qədər həssas, mürəkkəb və çoxşaxəli olduğu artıq hamı tərəfindən qəbul edilən reallıqdır. Bu kontekstdə Azərbaycanın mövqeyi bəzən yanlış təqdim olunur və ya səthi şərh edilir. Halbuki rəsmi Bakının mövcud regional reallıqları nəzərə alaraq sərgilədiyi xətt həm təhlükəsizlik baxımından, həm də diplomatik baxımdan kifayət qədər ölçülüb-biçilmiş bir yanaşmadır.

İsrail ordusunun Qəzza Zolağının şimalında yerləşən Cibaliya Qaçqın Düşərgəsində açdığı atəş nəticəsində 11 yaşlı Fələstinli qız həlak olub. Xəstəxana mənbələrinin verdiyi məlumata görə, İsrail ordusu atəşkəs çərçivəsində geri çəkildiyi düşərgədə təhlükəsizliyi pozaraq təsadüfi atəş açıb. Kampta yaşayan 11 yaşlı Hemse Nidal Husu, İsrail əsgərlərinin açdığı atəş nəticəsində həyatını itirib.

Türkiyənin Milli Müdafiə naziri Yaşar Gülər Qəzza zolağında təhlükəsizliyin təmin olunması üçün yaradılması planlaşdırılan beynəlxalq sabitlik qüvvəsi ilə bağlı açıqlama verib. O bildirib ki, öz-özünə yetərli olacaq şəkildə qüvvə artıq hazırlanıb və təlim fəaliyyətlərinə başlanılıb. Nazir bu barədə Yaponiyanın Kyodo News agentliyinə müsahibəsində danışıb və Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Qəzzaya göndərilməsinə müsbət yanaşıldığını bildirib. Yaşar Gülər qeyd edib ki, Türkiyənin mümkün sülhməramlı missiyada iştirakının əsas məqsədi humanitar yardımların çatdırılmasına töhfə vermək və bölgədəki münaqişələrin dayandırılmasına dəstək olmaqdır. Onun sözlərinə görə, bu addım İsrail üçün hər hansı təhlükə yaratmır və bu mövzuda anlayış gözlənilir.

Beynəlxalq media assosiasiyası İsrail hökumətinin Qəzzaya jurnalistlərin sərbəst girişinə qoyduğu qadağanı atəşkəsə baxmayaraq davam etdirməsini kəskin tənqid edib. Foreign Press Association (Xarici Mətbuat Assosiasiyası – FPA) çərşənbə axşamı yaydığı bəyanatda İsrail hökumətinin mövqeyindən “dərin məyusluq” ifadə edib. Bildirilib ki, hökumət iki gün əvvəl Ali Məhkəməyə təqdim etdiyi mövqedə qadağanın “təhlükəsizlik səbəbləri” ilə qüvvədə saxlanılmalı olduğunu bəyan edib.

Gələn həftə Qahirədə HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzza atəşkəs sazişinin ikinci mərhələsini irəlilətmək məqsədilə danışıqlar aparılacaq. Səfərin əsas mövzusu texnokrat komitənin tərkibinin müəyyənləşdirilməsi və sazişin icrasının irəlilədilməsi olacaq. Görüşə HƏMAS-ın baş danışıqlısı Xəlil əl-Hayya rəhbərlik edəcək, lakin dəqiq tarix açıqlanmayıb. Fatah-a yaxın mənbələr Misirin vasitəçilik rolunun önəmli olduğunu, xüsusilə İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahunun yaratdığı maneələr qarşısında əhəmiyyətli olduğunu bildiriblər. Netanyahu Rəfah sərhəd keçidinin yalnız Qəzza-dakı son israilli girovun, Ran Gvili-nin, qaytarılmasından sonra açılacağını açıqlayıb.

Kembric Universiteti tərəfindən aparılan yeni araşdırma İsrailin hücumları nəticəsində Qəzzadakı uşaqların fiziki cəhətdən tükəndiyini, ağır psixoloji travmalar yaşadığını və artıq oyun oynamaq, təhsil almaq kimi gündəlik fəaliyyətləri yerinə yetirə bilmədiyini ortaya qoyub. 2024-cü ildə aparılmış tədqiqatın davamı olan hesabat müharibənin Qəzzadakı uşaqların həyatını necə kökündən dəyişdiyini sənədləşdirir. Araşdırmada məktəblərin dağıdılması və ya bağlanması, davamlı zorakılıq, aclıq və psixoloji təzyiqlərin normal uşaqlıq anlayışını demək olar ki, tamamilə aradan qaldırdığı vurğulanır.

Prezident İlham Əliyevin yerli televiziya kanallarına müsahibəsi dünya mediasının diqqət mərkəzindədir. “Reuters” agentliyinin, ABŞ-ın “US News”, “The Straitstimes”, “Econotimes” qəzetlərinin, “Global Banking and Finance” internet resursunun, habelə beynəlxalq analitik portal olan “Al-Monotor”un dərc etdiyi “Azərbaycan Qəzzaya sülhməramlı kontingent göndərməyəcək” sərlövhəli xəbərlərdə qeyd olunur ki, Prezident İlham Əliyev Azərbaycan hərbçilərinin ölkənin hüdudlarından kənarda heç bir hərbi əməliyyatlarda iştirak etmədiyini və bunun gələcəkdə də nəzərdə tutulmadığını bildirib. Materialda bununla bağlı yanlış məlumatları təkzib edən dövlətimizin başçısının sözləri sitat gətirilir: “Biz 20 sualdan ibarət müraciət tərtib etdik və onu Amerika tərəfinə çatdırdıq. Bu məsələlərə aydınlıq gətirilməyincə, Azərbaycanın hər hansı missiyada heç bir iştirakı nəzərdə tutulmur”.

Qətər İsrailin Qəzza zolağındakı Rəfah sərhəd-keçid məntəqəsinin açılmasına maneələr yaratmasını kəskin tənqid edib və humanitar yardımın siyasi təzyiq alətinə çevrilməsinin yolverilməz olduğunu bəyan edib. Qətərin Xarici İşlər Nazirliyinin açıqlamasına görə, Doha mühasirədə olan Qəzzaya humanitar yardımın çatdırılması və Rəfah keçidinin yenidən açılması üçün vasitəçilərlə fəal danışıqlar aparır. Nazirliyin rəsmi nümayəndəsi Məcid əl-Ənsari bu barədə mətbuat konfransında məlumat verib.

Beynəlxalq Media Assosiasiyası (FPA) İsrail hökumətini Qəzzaya xarici jurnalistlərin sərbəst girişini təmin etməməkdə “məyusedici” qərar verməkdə tənqid edib. Hökumət Ali Məhkəməyə verdiyi ərizədə təhlükəsizlik səbəblərinə görə Qəzzaya giriş qadağasının qalmasını tələb edib. FPA, İsraildə və Fələstin ərazilərində yüzlərlə jurnalisti təmsil edən qurum olaraq, ərizə ilə xarici jurnalistlərin Qəzzaya dərhal və sərbəst girişi üçün məhkəməyə müraciət etmişdi.

Fələstin Dövlətinin Londondakı Səfirliyi rəsmi olaraq fəaliyyətə başlayıb. Əvvəllər Fələstin missiyası kimi fəaliyyət göstərən diplomatik nümayəndəlik Londonun qərbində, Hammersmith bölgəsində yerləşən binada açılıb. Açılış mərasimində bir sıra xarici diplomatlar, Böyük Britaniyanın diplomatik nümayəndəsi Alistair Harrison, eləcə də Fələstinə dəstək göstərən ictimai fəallar iştirak ediblər.

Prezident İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibəsində Qəzza zolağında mümkün beynəlxalq missiyalarda Azərbaycanın iştirakı ilə bağlı yayılan məlumatlara da münasibət bildirib. “Azərbaycanın hüdudlarından kənarda döyüşlərdə iştirak etmək mənim tərəfimdən, ümumiyyətlə, nəzərdə tutulmur”, - deyən dövlətimizin başçısı bildirib ki, biz kiminsə naminə azərbaycanlıların həyatını və sağlamlığını riskə atmaq niyyətində deyilik. “Bizim başımız bəlada olanda öz taleyimizin hökmünə buraxılmışdıq. Heç kim bizi müdafiə etmirdi. O cümlədən Fələstinə bütün hörmətimə və dərdlərinə şərik olmağıma rəğmən. Axı, Fələstin də bizi elə də müdafiə etmirdi. Bəli, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının hamının dəstəklədiyi qətnamələri var idi. Biz buna görə bütün ölkələrə minnətdarıq, eynilə Azərbaycan da həm BMT-də, həm Qoşulmama Hərəkatında, həm də İslam Əməkdaşlıq Təşkilatında həmişə Fələstini və Fələstin dövlətinin yaradılmasını dəstəkləyib. Azərbaycanda Fələstinin səfirliyi də fəaliyyət göstərir, həm də Azərbaycanın maliyyə yardımı sayəsində. Ona görə də mənim mövqeyim həmişə ondan ibarət olub ki, ərəb ölkələrinin məsələlərini ərəb dövlətlərinin özləri həll etməlidir”.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Ankaranın ABŞ-ın rəhbərliyi ilə həyata keçirilən F-35 döyüş təyyarələri proqramına yenidən qaytarılmasının vacib olduğunu bəyan edib.Ərdoğan bu fikirləri Bloomberg agentliyinə müsahibəsində səsləndirib. Onun sözlərinə görə, Türkiyə artıq ödənişini etdiyi F-35 təyyarələrini almalı və proqramdakı iştirak hüquqları bərpa olunmalıdır.

Səudiyyə Ərəbistanının xarici işlər naziri Feysəl bin Fərhan bazar günü axşam saatlarında rəsmi səfər çərçivəsində Qahirəyə gedib. Səfər Səudiyyə Ərəbistanı ilə Misir arasında siyasi dialoqun intensivləşməsi fonunda baş tutur. Nazir bazar ertəsi ( bu gün) Misirin dövlət başçısı Əbdülfəttah əs-Sisi ilə görüşəcək. Eyni zamanda, Misirin xarici işlər naziri Bədr Abdelatti ilə ikitərəfli danışıqlar planlaşdırılır.

Fələstinli Jurnalistlər Birliyi bildirib ki, İsrail qüvvələri dekabr ayında fələstinli jurnalistlərə qarşı öldürmə, yaralama, saxlanılma, hücum və xəbər izləməsinin əngəllənməsini əhatə edən 99 pozuntu həyata keçirib. Birliyin “Mətbuat azadlığının reallığı” adlı aylıq hesabatında qeyd olunub ki, bu dövrdə İsrail qüvvələri fələstinli jurnalistləri sistemli şəkildə hədəfə alıb, təzyiq və məhdudiyyətlər yüksək səviyyədə davam edib. İsrail qüvvələrinin həyat və təhlükəsizliyə yönəlmiş ağır pozuntuları çərçivəsində Qəzza zolağında vəzifəsini yerinə yetirərkən bir jurnalistin həlak olduğu, birbaşa hədəfə alma və bombardman nəticəsində iki jurnalistin yaralandığı, həmçinin iki jurnalistin yaxınlarının həyatını itirdiyi bildirilib.

Ərdoğan görüş barədə ilk açıqlamanı ötən cümə günü Cümə namazından sonra jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən verib. O, Rusiya–Ukrayna müharibəsi ilə bağlı 2026-cı il perspektivlərinə dair sualı cavablandırarkən bildirib ki, beynəlxalq liderlərlə intensiv diplomatik təmaslar davam edir. Görüşdə Rusiya–Ukrayna müharibəsinin gedişi, Qəzza zolağındakı son vəziyyət və Venesuelada baş verən proseslərin əsas müzakirə mövzuları olacağı gözlənilir.

İsraildə yayımlanan rəsmi məlumatlar ölkədə əhalinin artım tempinin tarixdə ilk dəfə ciddi şəkildə zəiflədiyini göstərir. Bildirilir ki, mənfi miqrasiya balansı və doğum göstəricilərinin azalması fonunda demoqrafik mənzərə 1948-ci ildən bəri görünməmiş səviyyəyə enib. İsrail Yayım Korporasiyasının məlumatına görə, siyasət araşdırmaları üzrə “Taub Siyasət Araşdırmaları Mərkəz”nin hazırladığı “Dövlətin vəziyyəti – 2025” adlı hesabatda 2025-ci ildə İsraildə əhali artımının cəmi 0,9 faiz təşkil etdiyi qeyd olunub.

Səudiyyə Ərəbistanının Kralı Salman bin Əbdüləziz və Vəliəhd Şahzadə Məhəmməd bin Salman Qəzza zolağında yaranmış ağır humanitar vəziyyətlə əlaqədar yardım tədbirlərinin genişləndirilməsi barədə göstəriş veriblər. Bu çərçivədə hava, dəniz və quru yolları ilə həyata keçirilən yardımın intensivləşdirilməsi tapşırılıb.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının baş katibi Antonio Quterreş cümə günü İsraili Qəzzada humanitar yardım göstərən qurumlara tətbiq olunan qadağanı dayandırmağa çağırıb. Quterreş bu qərarla bağlı “dərin narahatlıq” keçirdiyini bildirib. BMT baş katibinin sözçüsü Stefan Düjarrikin yaydığı bəyanata görə, Quterreş bu tədbirin geri götürülməsini tələb edərək vurğulayıb ki, beynəlxalq qeyri-hökumət təşkilatları həyati əhəmiyyət daşıyan humanitar fəaliyyət üçün vazkeçilməzdir və onların fəaliyyətinin dayandırılması atəşkəs dövründə əldə olunan kövrək irəliləyişi risk altına qoya bilər.

HƏMAS hərəkatının rəhbərliyinə yaxın mənbələr İsrailin Qəzza zolağında hərəkatın silahlanması ilə bağlı iddialarını “qorxu yaratmaq məqsədli şişirtmə” kimi qiymətləndirib. Mənbələr HƏMAS-ın Qəzzada malik olduğu silahların əsasən yüngül atıcı silahlardan ibarət olduğunu və İsrail üçün real hərbi təhlükə yaratmadığını bildirib. Qeyd olunub ki, bu silahlar yalnız müdafiə məqsədi daşıyır və 2023-cü il 7 oktyabr hadisələri kimi genişmiqyaslı əməliyyatlar üçün yararlı deyil.

Amerikalı aktrisa Ancelina Coli Misir və Qəzza zolağı arasındakı sərhəddəki "Rəfah" keçid məntəqəsinə humanitar missiya ilə baş çəkib. Bu barədə Misirin "Al-Youm as-Sabia" informasiya portalı xəbər verib. Məlumata əsasən, səfəri zamanı aktrisa Şimali Sinay qubernatoru Xalid Müqavir ilə görüşüb və onunla birlikdə Qəzza sakinləri üçün humanitar yardım ləvazimatlarının saxlanıldığı Misir Qızıl Aypara Cəmiyyətinin anbarlarına baxış keçirib.

Ərdoğan yeni ilin ilk günündə Fələstindəki qırğınlara etiraz məqsədilə Qalata körpüsündə keçirilən mitinqə toxunaraq bildirib ki, bu tədbir Fələstinin tək olmadığını göstərib. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İstanbulda cümə namazından sonra jurnalistlərin suallarını cavablandırıb. “Yeni ilə daxil olarkən Qalata körpüsündə tarixi bir ana birlikdə şahidlik etdik. Bu onu göstərir ki, Fələstin tək deyil. Fələstin hər zaman bizim canımız-ciyərimizdir və İsrailin bu düşmənçiliyi cavabsız qalmayacaq”. - deyə Ərdoğan qeyd edib.