Məhəmməd Heydər Zammarın Bioqrafiyası və Terror Şəbəkələri İlə Əlaqəsi

Məhəmməd Heydər Zammar, 11 sentyabr terror hücumlarının təşkilində və radikal qruplaşmaların formalaşmasında mərkəzi rol oynamış bir fiqurdur. Onun ölümü beynəlxalq terrorizmlə mübarizə tarixində bir dövrün sonu kimi qiymətləndirilir. "Suriya ayısı" olaraq tanınan Zammar, təkcə "Əl-Qaidə" üzvü deyil, həm də "İŞİD"in strateji planlamasında iştirak etmiş şəxsdir.

Hamburqdan Əfqanıstana: Radikallaşma və Cihad

11 sentyabr terror aktları baş verdikdə bütün dünyanın diqqəti Hamburq şəhərinə yönəldi. Çünki hücumçuların əksəriyyəti bu şəhərdə yaşamış və Zammarın təsiri altında radikallaşmışdı. Məhəmməd Atta, Ramzi bin əl-Şibh və digər hüceyrə üzvləri Zammar vasitəsilə Əfqanıstandakı "Əl-Qaidə" təlim düşərgələrinə cəlb edilmişdi. Bu proses beynəlxalq koalisiya əməliyyatlarının başlamasına səbəb olan əsas amillərdən biri idi.

Məhəmməd Heydər Zammarın bioqrafiyası radikalizm və terrorizmlə mübarizə mövzularında ən vacib nümunələrdən biridir. Onun Almaniyada böyüməsi və sonradan "Suriya ayısı" ləqəbi ilə tanınan bir terror ideoloquna çevrilməsi sosial inteqrasiya və təhlükəsizlik mövzularında ciddi suallar doğurur. 11 sentyabr terror hücumları dünya tarixində dönüş nöqtəsi olduqdan sonra, Zammarın fəaliyyəti Almaniya təhlükəsizlik xidməti tərəfindən yaxından izlənilmişdir. Lakin onun Mərakeşdə qəfil yoxa çıxması və "fövqəladə ekstradiya proqramı" ilə Suriya həbsxanalarına göndərilməsi kəşfiyyat dünyasında böyük səs-küy yaratmışdı. Seynaya həbsxanası onun üçün sadəcə bir cəza yeri deyil, həm də yeni ideoloji əlaqələr qurmaq üçün bir məkan idi.

Suriya daxili müharibəsi başladıqdan sonra, radikal islamçı qruplaşmalar arasındakı keçidlər Zammarın karyerasında yeni bir səhifə açdı. "Əhrar əş-Şam" sıralarından "İŞİD" rəhbərliyinə keçməsi onun hərbi strategiya sahəsindəki biliklərinin nə dərəcədə yüksək olduğunu göstərir. SDQ (Suriya Demokratik Qüvvələri) tərəfindən Həsəkədəki Sənaye həbsxanasında saxlanılması onun fiziki cəhətdən sıradan çıxarılması demək idi. Zammarın ölümü ilə 11 sentyabr istintaqı çərçivəsində bəzi qaranlıq məqamlar əbədi olaraq gizli qaldı. Radikalizm divarlar arasında belə yox olmadığı üçün, Zammarın həbsxanadakı son illərində də təsir gücünü qoruduğu ehtimal olunur.

Terrorçuluqla mübarizə və Yaxın Şərq geosiyasəti kontekstində Zammarın rolu unikal idi. O, həm Əfqanıstandakı köhnə "Əl-Qaidə" məktəbini, həm də İŞİD-in yeni nəsil qəddarlığını birləşdirən bir körpü idi. Suriya həbsxanaları və orada tətbiq edilən işgəncələr onun radikal inancını sarsıtmadı, əksinə, onu daha da qatılaşdırdı. SDQ-nin (Suriya Demokratik Qüvvələri) ABŞ dəstəyi ilə apardığı əməliyyatlar nəticəsində ələ keçirilən Zammar, illərlə sorğu-sual olunsa da, bildiklərinin çoxunu kəşfiyyat orqanlarından gizlətməyi bacardı.

Məhəmməd Heydər Zammarın qanlı mirası bu gün hələ də tədqiq olunur. Onun Hamburq hücrəsi üzvləri ilə keçirdiyi görüşlər, Məhəmməd Attanın planlarını bilməsi və beynəlxalq koalisiya əməliyyatları zamanı gizlənmə taktikaları gələcək terror hücumlarının qarşısını almaq üçün dərslik mahiyyəti daşıyır. Yaxın Şərq regionunda sülhün və sabitliyin bərqərar olması üçün Zammar kimi fiqurların şəbəkələrinin necə işlədiyini anlamaq vacibdir. Zammarın ölümü ilə bir cinayətkarın həyatı bitmiş ola bilər, lakin onun yaydığı radikalizm təhlükəsi hələ də dünya üçün ciddi təhdid olaraq qalır.

11 sentyabr terror hücumları, Hamburq hücrəsi üzvləri, Beynəlxalq koalisiya əməliyyatları, Suriya Demokratik Qüvvələri, Əbu Xalid əs-Suri, Seynaya həbsxanası işgəncələri, Radikal islamçı qruplaşmalar, Fövqəladə ekstradiya proqramı, Əl-Qaidə təlim düşərgələri, Suriya daxili müharibəsi, Məhəmməd Heydər Zammar, Suriya ayısı, İŞİD rəhbərliyi, Almaniya təhlükəsizlik xidməti, 11 sentyabr istintaqı, Məhəmməd Atta, Suriya həbsxanaları, Terrorçuluqla mübarizə, Radikalizm, Yaxın Şərq təhlükəsizlik strategiyaları.