BAKI, AzerVoice, Orxan Qədirzadə
Azərbaycanda ilk dəfə olaraq Hindistan hökumətinin siqh icmasına və digər etnik azlıqlara qarşı repressiv siyasətinə həsr edilmiş beynəlxalq tədbir təşkil olunub.
AzerVoice xəbər verir ki, yanvarın 16-da Bakı Təşəbbüs Qrupunun təşkilatçılığı ilə “Hindistanda siqhlərə və digər milli azlıqlara qarşı irqçilik və zorakılıq: mövcud reallıqlar” mövzusunda beynəlxalq konfrans keçirilir. Konfrans Hindistan hökumətinin etnik və dini azlıqlara qarşı həyata keçirdiyi sistemli repressiyaların beynəlxalq müstəvidə müzakirəsinə həsr olunub.
Tədbirdə Pəncab əyalətinin insan hüquqları və azlıqlar üzrə naziri Rameş Singh Arora, müxtəlif ölkələrdən rəsmi şəxslər, siqh icmasının Kanada, Böyük Britaniya və ABŞ-da fəaliyyət göstərən nüfuzlu nümayəndələri, beyin mərkəzlərinin rəhbərləri, xarici universitetlərin alimləri, eləcə də Hindistan hökumətinin repressiv siyasətinin birbaşa qurbanları iştirak edirlər.
Konfrans Hindistan hökumətinin siqh xalqına qarşı həyata keçirdiyi repressiv tədbirləri, kütləvi qırğınları və zorakılıqları əks etdirən fotoşəkillərdən ibarət sərgi ilə işinə başlayıb. Bildirilib ki, 1980–1990-cı illərdə Pəncab ştatında minlərlə siqh icması üzvü öldürülüb, oğurlanıb, məcburi şəkildə yoxa çıxarılıb və məhkəmə qərarları olmadan qondarma ittihamlarla qətlə yetirilib.
Hazırda hüquqlarını tələb edən siqh fəallar “separatizm” və “casusluq” ittihamları ilə həbs edilir, Pəncabda polis reydləri intensivləşir. Xaricdə yaşayan siqh fəallara qarşı terror aktlarının təşkil edildiyi, Kanada və ABŞ rəsmi qurumlarının bu hücumlarda Hindistan xüsusi xidmət orqanlarını ittiham etdiyi də konfransda xüsusi vurğulanıb.
Müzakirələr zamanı Hindistan hökumətinin siqhlərə və digər etnik azlıqlara qarşı apardığı irqi ayrı-seçkilik, zorakılıq və repressiv siyasətin BMT-nin “Mülki və siyasi hüquqlar haqqında Beynəlxalq Pakt”, “İrqçiliklə mübarizə üzrə beynəlxalq konvensiya” və “İşgəncələrə qarşı konvensiya” üzrə götürdüyü öhdəliklərin kobud şəkildə pozulması ilə müşayiət olunduğu qeyd edilib.
Konfrans çərçivəsində real vəziyyətin beynəlxalq təşkilatların gündəliyində saxlanılması, müvafiq qərarların qəbul edilməsi, xüsusilə BMT-nin İnsan Hüquqları Komitəsi tərəfindən Hindistanda etnik azlıqların pozulmuş hüquqlarının və məhkəmə qərarları olmadan həyata keçirilmiş edamların araşdırılması, həmçinin BMT-nin xüsusi məruzəçiləri tərəfindən hüquq pozuntularının sənədləşdirilməsi və beynəlxalq monitorinqə çıxarılması imkanları ətrafında fikir mübadiləsi aparılır.
Qeyd olunub ki, XV əsrdə yaranmış siqhizm bütün insanların kasta, cins və dil fərqi olmadan bərabərliyini təbliğ edir və bu baxımdan hindu kasta sistemini qəti şəkildə rədd edir. Hindistanda siqh icmasının sayı 25 milyondan artıqdır və onlar əsasən Pəncab ştatında məskunlaşıblar.
Siqh icması Hindistan hökumətindən 1984-cü il anti-siqh qırğınlarının rəsmi şəkildə soyqırımı kimi tanınmasını, yeni müstəqil istintaq komissiyasının yaradılmasını, qırğınların təşkilatçılarının məsuliyyətə cəlb edilməsini, 1980–1990-cı illərdə Pəncabda məcburi yoxa çıxmış şəxslərin taleyinin aydınlaşdırılmasını, həmçinin qanunsuz həbs edilən siqh fəalların azadlığa buraxılmasını və onlara siyasi məhbus statusunun verilməsini tələb edir.