BAKI, AzerVoice
bp Azərbaycan-Gürcüstan-Türkiyə bölgəsindəki əməliyyatlarında qazma məhlulunun təkrar emalı üçün tətbiq etdiyi innovativ yanaşma nəticəsində tullantıları əhəmiyyətli dərəcədə azaldıb və əməliyyat xərclərini optimallaşdırıb.
Xəzərdə qazma əməliyyatları mürəkkəb çöküntü qatlarından keçərək 7000 metrədək dərinliyə çata bilir. Bu mürəkkəb qazma şəraiti həm qazma yolunda, həm də quyunun keçdiyi laylar boyunca dəqiq nəzarət tələb edir. Xüsusi hazırlanmış qazma məhlulları təzyiqin idarə olunmasında, şlamların daşınmasında, qazma baltasının soyudulmasında və yağlanmasında mühüm rol oynayır. Bu məhlullar bp-nin qabaqcıl qazma məhlulları müəssisəsində (AFF) qarışdırılır, sınaqdan keçirilir və idarə olunur. Tullantı qazma məhlulu da toplanaraq emal və utilizasiya üçün bu müəssisəyə qaytarılır.
bp mütəxəssisləri məhz bu tullantı qazma məhlulunun təkrar emal və təkrar istifadə üçün yararlı olub-olmadığını müəyyən etmək üçün məlumat əsaslı metod hazırlayıblar. Bu metodda ağıllı sınaq və avtomatik təhlildən istifadə olunur. Bu yeni proses tullantı məhlulun təhlil müddətini 90 dəqiqədən cəmi 15 dəqiqəyə endirir və beləliklə sürətli və etibarlı nəticələr əldə edilməsinə və qazma əməliyyatlarının cədvələ uyğun davam etməsinə imkan yaradır. Əldə olan keçmiş məlumatlar və yalnız 2-3 əsas keyfiyyət göstəricisindən istifadə etməklə bu proqnozlaşdırıcı model 93–94% dəqiqliklə işləyir və buna görə də məhlulun təkrar istifadə yararlılığı haqqında əminliklə və vaxtında qərar qəbul etməyə imkan yaradır.
Bu yanaşma 2023-cü ildən bəri xeyli faydalar gətirib:
- 20 000 bareldən çox qazma məhlulu təkrar emal edilib.
- Doklarda tullantıları gözləyən gəmilərin boş dayanma vaxtı azalıb.
- Tullantının tərkibindəki neft təkrar istifadə üçün ayrılıb.
- Bu yanaşma bp-nin qlobal əməliyyatlarında tətbiq edilməyə başlayıb.
Bu layihə innovasiya və əməkdaşlığın necə tullantıları azaldaraq, xərclərə qənaət edərək və səmərəliliyi artıraraq əməliyyatlarda real dəyərlər əldə etməyin mümkünlüyünü nümayiş etdirir. Bu həm də onu göstərir ki, davamlılıq yalnız düzgün seçim demək deyil — bu, ağıllı biznes qərarıdır.
