BAKI, AzerVoice
ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, İranda getdikcə artan iğtişaşlara cavab olaraq bir sıra tədbirləri, o cümlədən mümkün hərbi variantları nəzərdən keçirir.
AzerVoice xəbər verir ki, bu açıqlama İranda hökumət əleyhinə kütləvi etirazların davam etdiyi bir vaxtda verilib.
Tramp prezident təyyarəsində jurnalistlərə açıqlamasında, İranın əvvəllər elan etdiyi “qırmızı xətti” – yəni etirazçıların öldürülməsi həddini keçib-keçmədiyi ilə bağlı suala cavab olaraq deyib:
“Görünür, onlar artıq bunu etməyə başlayıblar.”
“Biz bu məsələni son dərəcə ciddi şəkildə izləyirik. Ordu da prosesi izləyir və biz çox güclü bəzi variantları nəzərdən keçiririk. Qərar veriləcək.”-deyə o bildirib.
ABŞ prezidenti həmçinin açıqlayıb ki, İran rəhbərliyi son günlərdə İranda hökumət əleyhinə kütləvi etirazlar fonunda onun mümkün hərbi müdaxilə ilə bağlı bəyanatlarından sonra onunla əlaqə saxlayaraq ‘danışıqlar aparmaq’ istədiyini bildirib.
“İran rəhbərləri dünən zəng etdilər, bir görüşün hazırlanması gedir… Onlar danışıqlar aparmaq istəyirlər. Amma ola bilsin ki, görüş baş tutmazdan əvvəl hərəkət etməli olaq”- deyə o bildirib.
Bu açıqlamalara cavab olaraq, İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayi bu gün bildirib ki, Tehranla Vaşinqton arasında əlaqə kanalları hələ də açıqdır. Onun sözlərinə görə, bu kanallara ABŞ prezidentinin xüsusi nümayəndəsi ilə əlaqə xətti, eləcə də ənənəvi İsveçrə vasitəçiliyi daxildir.
Bundan əvvəl bir hüquq-müdafiə təşkilatı xəbərdarlıq etmişdi ki, Tehran hakimiyyəti artıq iki həftədir davam edən etirazlar zamanı “kütləvi qətllər” törətmiş ola bilər. Eyni zamanda İran hökuməti bazar ertəsi günü İslam Respublikasını dəstəkləyən kütləvi nümayişlərə çağırış edib.
Bu fonda İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ölkədə “iğtişaş törədənlərə” sabitliyi pozmağa imkan verilməməsinin vacibliyini vurğulayıb. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibi Antonio Quterreş isə etirazçıların zorakılıqla yatırılması ilə bağlı məlumatlardan “dərin sarsıntı keçirdiyini” bildirib və İran hakimiyyətini təhlükəsizliyi təmin edərkən təmkinli olmağa çağırıb.
Norveçdə yerləşən “İranda İnsan Hüquqları Təşkilatı” açıqlamasında bildirib ki, etirazlar başlayandan bəri 192 etirazçının öldürüldüyünü təsdiqləyib, lakin real ölənlərin sayının artıq yüzlərlə, hətta daha çox ola biləcəyini istisna etmir. Təşkilat qeyd edib ki, “təsdiqlənməmiş məlumatlara görə, azı yüzlərlə, bəzi mənbələrə əsasən isə iki mindən çox insan həlak olub.”
Təşkilat bunu “kütləvi qətllər” və “İran xalqına qarşı böyük beynəlxalq cinayət” kimi qiymətləndirib.
Bazar günü yayılan bir videoda Tehranın cənubunda yerləşən Kəhrizək məhkəmə-tibbi ekspertiza mərkəzinin qarşısında onlarla cəsədin yığıldığı görünür. Hüquq-müdafiə təşkilatları bildiriblər ki, bu cəsədlər İran hakimiyyətinin etirazları zorakılıqla yatırması nəticəsində həlak olanlara aiddir.