BAKI, AzerVoice

7 İyul tarixi dünya tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:

1470 – Osmanlı imperatoru II Mehmed Balkanlarda yeni səfərə çıxmaq üçün hazırlıqları tamamlayıb.

1523 – İsveçdə kral Qustav Vasaya qarşı çıxan danimarkapərəst qüvvələr son dəfə müqavimət göstərib.

1754 – İngiltərə və Fransa arasında kolonial üstünlük uğrunda gərginlik artdığı dövrdə, ABŞ-ın indiki Pensilvaniya ərazisində Fort Necessity döyüşü başa çatdı.

1770 – Rusiya-Osmanlı müharibəsi zamanı rus donanması Çeşmə döyüşündə Osmanlı donanmasını darmadağın etdi.

1798 – Napoleon Bonapart Misir yürüşü zamanı İsgəndəriyyə şəhərini işğal etdi.

1807 – Tilsit müqaviləsi imzalandı: Napoleonun Fransa İmperiyası ilə Rusiya İmperiyası arasında sülh elan olundu.

1815 – Napoleonun Vaterloo məğlubiyyətindən sonra Fransada müvəqqəti hökumət dağılaraq Burbon monarxiyası bərpa olundu.

1846 – Kaliforniyada ABŞ donanması San-Fransisko limanına daxil olaraq şəhəri ABŞ torpağı elan etdi.

1860 – Avstriyada genişmiqyaslı konstitusiya islahatları müzakirəyə çıxarıldı.

1875 – Avropada ilk dəfə telefon vasitəsilə beynəlxalq səs ötürməsi uğurla həyata keçirildi.

1898 – ABŞ–İspaniya müharibəsi zamanı ABŞ qoşunları Puerto Riko sahillərinə yaxınlaşdı.

1901 – Norveçdə ilk dəfə olaraq qadınlar bələdiyyə seçkilərində iştirak hüququ qazandı.

1911 – İtaliya parlamenti Tripolitaniyanın (indiki Liviya) işğalı üçün hərbi büdcəni təsdiqlədi.

1915 – Birinci Dünya Müharibəsi: Alman ordusu Polşanın şimal-şərqində yeni hücum xəttinə başladı.

1923 – SSRİ-də yeni pul islahatı nəticəsində rubl devalvasiyaya uğradı.

1930 – İtaliyada faşist hökuməti siyasi müxalifətçilərə qarşı yeni senzura qanunu qəbul etdi.

1937 – Yaponiyanın Çinə genişmiqyaslı hücumu başladı – "Marco Polo Bridge Incident" (İkinci Çin-Yapon müharibəsinin başlanğıcı).

1941 – İkinci Dünya Müharibəsi: Alman ordusu Ukraynanın Vinnitsa şəhərini işğal etdi.

1944 – Sovet ordusu Vilnüs şəhərini nasist işğalından azad etdi.

1946 – ABŞ-da rəsmi olaraq ilk dəfə hava proqnozları televiziyada yayımlandı.

1950 – Koreya müharibəsi: ABŞ BMT-nin sanksiyası ilə Koreyaya qoşun yeritdi.

1954 – Salvador Allende Çili Sosialist Partiyasının lideri seçildi.

1959 – Hindistan və Çin sərhədində ilk hərbi toqquşma baş verdi.

1960 – Nikaragua diktatoru Anastasio Somoza Qarsiya suiqəsd nəticəsində ağır yaralandı.

1963 – Kanadada metrik sistemə keçidlə bağlı ilk qanun qəbul edildi.

1967 – Nigeriya və Biafra arasındakı vətəndaş müharibəsi şiddətləndi.

1968 – Romada tələbə aksiyaları polis tərəfindən dağıdıldı.

1971 – Norveçdə ilk dəfə qadınlar silahlı qüvvələrə tam hüquqlu qəbul edildi.

1976 – Avropada istilik dalğası nəticəsində onlarla insan həyatını itirdi.

1981 – ABŞ-da prezident Ronald Reyqan ilk dəfə SSRİ-yə qarşı iqtisadi sanksiyalar elan etdi.

1984 – Misirdə Nil çayı boyunca arxeoloji qazıntılar zamanı qədim yazılar tapıldı.

1985 – Almaniyada Yaşıl Partiyanın nümayəndəsi ilk dəfə parlamentin xarici siyasət komissiyasına seçildi.

1988 – İranda sərnişin təyyarəsi ABŞ hərbi gəmisi tərəfindən səhvən vurulduğuna görə beynəlxalq qalmaqal başladı.

1989 – ABŞ-da prezident Corc Buş narkotiklə mübarizə proqramını gücləndirmək üçün yeni fond yaradıb.

1990 – Albaniyada kommunist rejimə qarşı ilk mütəşəkkil kütləvi etirazlar baş verib.

1991 – Namibiya və CAR arasında ilk diplomatik münasibətlər quruldu.

1992 – Ermənistanla Dağlıq Qarabağ arasında döyüşlərin genişlənməsi fonunda yeni sülh təşəbbüsləri irəli sürülüb.

1993 – Çeçenistan müstəqillik iddiası ilə bağlı yeni konstitusiya layihəsini qəbul etdi.

1994 – Almaniyada ilk dəfə olaraq nasizmlə mübarizəyə dair konstitusiya dəyişikliyi parlamentə təqdim edilib.

1995 – Slovakiyada iqtisadi islahatlar çərçivəsində dövlət müəssisələrinin özəlləşdirilməsi prosesi sürətlənib.

1996 – Yaponiya ilə Çin arasında dəniz sərhədi ilə bağlı danışıqlar baş tutdu.

1997 – Gürcüstan prezidenti Şevardnadze və Rusiya nümayəndələri təhlükəsizlik əməkdaşlığına dair protokol imzalayıb.

1998 – İsraildə baş nazir Netanyahu yeni təhlükəsizlik kabineti formalaşdırıb.

1999 – Kosovo münaqişəsindən sonra BMT bölgəyə sülhməramlı qüvvələr yeritdi.

2000 – Nigeriyada dini əsaslı gərginlik səbəbilə fövqəladə vəziyyət elan olunub.

2001 – Londonda beynəlxalq "Sülh və Media" konfransı keçirildi.

2002 – Avropa Parlamenti “eurozonada rəqəmsal təhlükəsizlik”lə bağlı yeni direktiv müzakirəyə çıxarıb.

2003 – Vyetnamda quş qripi ilə bağlı ilk kütləvi xəbərdarlıqlar verilib.

2004 – Sudanda Darfur böhranı ilə bağlı BMT-nin xüsusi iclası keçirildi.

2005 – Venesuelada milli valyuta dəyişdirilərək yeni "Bolivar Fuerte" dövriyyəyə buraxıldı.

2006 – ABŞ ilə Səudiyyə Ərəbistanı arasında enerji əməkdaşlığının genişləndirilməsinə dair razılıq əldə olunub.

2007 – Hindistanla ABŞ arasında mülki nüvə razılaşması rəsmi olaraq təsdiqləndi.

2008 – Çin Olimpiya Oyunları ərəfəsində Tibetdə yeni etiraz dalğası baş qaldırıb.

2009 – Çində Urumçi şəhərində uyğur etirazları zamanı onlarla insan öldü.

2010 – İsveçdə “yaşıl enerji” təşviqi məqsədilə yeni vergi güzəştləri qüvvəyə minib.

2011 – Cənubi Sudanın müstəqilliyi BMT tərəfindən tanındı.

2012 – Suriyada hökumət qüvvələri və müxaliflər arasında Hələb bölgəsində şiddətli döyüşlər baş verib.

2013 – Misirdə prezident Məhəmməd Mursinin devrilməsindən sonra ölkədə fövqəladə vəziyyət elan edildi.

2014 – Fələstin-İsrail qarşıdurması fonunda Qəzza zolağında yüzlərlə insan təxliyə edilib.

2015 – Yunanıstanda borc şərtləri ilə bağlı referendumda xalq "yox" dedi.

2016 – ABŞ-da "Dallas" polis hücumu ilə bağlı milli birlik çağırışları edilib.

2017 – Moskvada "Domodedovo" hava limanında təhlükəsizlik sistemində kiberhücum aşkarlanıb.

2018 – Avropa İttifaqı gömrük sisteminin rəqəmsallaşdırılması ilə bağlı yeni planı təqdim edib.

2019 – Yaponiyada növbədənkənar parlament seçkiləri keçirildi.

2020 – Braziliyada COVID-19-a yoluxma 1.6 milyonu keçdi.

2021 – Tunis prezidenti Kays Səid konstitusiya islahatları üçün ictimai məsləhətləşmə proqramı başladıb.

2022 – Rusiya və Ukrayna arasında taxıl ixracı ilə bağlı razılaşmanın ilkin mərhələsi BMT nəzarəti ilə müzakirəyə çıxarıldı.

2023 – Afrika İttifaqı qitə daxilində sərbəst ticarət zonasının genişləndirilməsi ilə bağlı iclas keçirib.

2024 – Avropa Komissiyası süni intellektin hüquqi çərçivəsi ilə bağlı yeni direktiv qəbul etdi.