BAKI, AzerVoice , Nailə Babazadə

İngiltərədə İşçi Partiyası hökuməti, Avropa İttifaqının Ümumi Təhlükəsizlik Tənzimləməsi 2 (GSR2) ilə uyğun yeni bir qanun layihəsi üzərində işləyir. Plana əsasən, ölkədə satılacaq yeni avtomobillərə alkoqol kilidi (“alcolock”) və qara qutu (“event data recorder”) kimi təhlükəsizlik sistemlərinin quraşdırılması məcburi ola bilər.

Bu qərar, Brexit-dən sonra İngiltərənin Avropa qaydalarından uzaqlaşma prosesini tərsinə çevirmək kimi qiymətləndirildiyi üçün müxalifət və bəzi media orqanları tərəfindən sərt tənqid olunub.

Alkoqol kilidi və qara qutu nədir?

• Alkoqol kilidi (alcolock): Sürücünün qanındakı alkoqol miqdarını ölçür. Yasal həddən yüksəkdirsə, avtomobil işə düşmür.

• Qara qutu: Qəza öncəsi sürət, əyləcləmə və digər mühüm məlumatları qeyd edir.

GSR2 tənzimləməsinə daxil olan digər yeniliklər arasında sürücünün yuxulu olub-olmadığını bildirən xəbərdarlıqlar, toqquşmanın qarşısını alan sistemlər və hərəkət zolağı izləmə dəstəyi yer alır.

Hökumət: Bu, iqtisadi və təhlükəsizlik baxımından məntiqlidir

İngiltərə Nəqliyyat Nazirliyi avtomobil istehsalçıları və sənaye qurumları ilə görüşlərin aparıldığını təsdiqləyib. Nazirlik bildirib ki, Avropadan fərqli təhlükəsizlik standartları həm xərcləri artıracaq, həm də Şimali İrlandiya kimi bölgələrdə ikili standart yaradacaq.

İşçi Partiyasının rəsmiləri bu uyum prosesinin “ideoloji deyil, iqtisadi və praktik səbəblərə” əsaslandığını vurğulayıblar.

Müxalifət: Bu, gizli AB-yə dönüşdür

Brexit tərəfdarı olan bəzi deputatlar və mətbuat bu tənzimləməni “gizli Avropa İttifaqına dönüş” kimi dəyərləndirir. Onların fikrincə, hökumət təhlükəsizlik bəhanəsi ilə ictimaiyyətdən gizli şəkildə yenidən AB qaydalarına tabe olur.

Bəzi analitiklər bu addımı siyasi simvolizm altında gizlədilən bir inteqrasiya cəhdi kimi dəyərləndirirlər.

Avtomobil istehsalçıları dəstəkləyir

Avtomobil istehsalçıları və ixracatçılar bildirirlər ki, standartların uyğunlaşdırılması xərcləri azaldır və Avropa bazarına çıxışı asanlaşdırır. Ancaq texnologiyanın maya dəyərinin birbaşa avtomobil qiymətlərinə təsir etməsi səbəbilə istehlakçılar arasında narahatlıqlar var.

2025-ci ilin mayında keçirilmiş sorğuda iştirakçıların 53 faizi məhkəmə qərarı ilə alkoqol kilidinin tətbiq olunmasını dəstəkləyib. Bu qrupun 56 faizi isə bu texnologiyanın yalnız təkrar edənlərə deyil, bütün sərxoş sürücülərə məcburi olmasını istəyir.

2013–2024-cü illər arasında İngiltərə və Uelsdə 27mindən çox təkrarlanan sərxoş halda maşın sürmə hadisəsi qeydə alınıb. Yol təhlükəsizliyi tərəfdarları bu texnologiyanın çəkindirici təsirə malik olduğunu düşünür.